Birçok filozof, psikolog ya da sanatçı bugüne kadar kaygı kavramına farklı anlamlar atfetti. Kimisi kaygı yaratıcılıktır dedi, kimisi kaygı anlamı kaybettiğimizde yüzleştiğimiz bir şeydir, kimisi de zihnin ürettiği gerçek dışı senaryolardır dedi. Kimisi geçim sıkıntısı, eş bulma ümitsizliği dedi. Biz önce anlamına yakından bakalım kaygının.
Telefon bağımlılığı neden olur sorusu 2025 yılı itibariyle sıklıkla sorulmaya devam etse de Amerikan Psikiyatri Birliği ve Dünya Sağlık Örgütü telefon bağımlılığını bir bağımlılık olarak tanımlamış bile değil. Fakat 100 yıl önce yapılan bir deneyin çıktıları bizi telefonlarımıza bağımlı kılmaya yetiyor.
Ekmek 12.5 lira. E ben 15 lira verdim, 2.5 lira fırında kaldı. Of! Ne yapsam ki… İstesem çok ayıp olur. 2.5 lira için geri döndü derler. Herkes bana bakıp güler. Çok bir para da değil ki… Fırıncı abla fark ederse bana verir zaten. Sinek derler bana. 2.5 lira için kimse geri dönmez. Hem ayakkabılarımı da çıkardım artık. Belki sonra isterim. Şimdi hiç aynı sokaktan bir daha geçemem. Ayşe teyzeler dalga geçer benimle. Aşık çocuk şimdi geçmedin mi buradan, ne çabuk yedin ekmeği derler. Boşver ya, sonra bakarım.
Çocuğu hakkında ”Tableti eline vermeden yemek yiyemiyor” diye düşünen ebeveyn için en önemlisi çocuğunun mutluluğudur şüphesiz. Fakat çocuğu her ağladığında eline bir ekran verilmesi, yani ”ekranların emzik gibi kullanması”, çocuğun duygularını bastırmasına, ağlaması gerektiği zaman susmasına neden olur. Sürekli duygularını bastıran bir çocuk büyüyünce kendini ifade edebilir mi?
Kimi dikkat çağı, kimi odak çağı kimi yapay zeka çağı diyor bu…
2025’te öyle bir alışkanlık edinelim ki telefon bağımlılığını yenelim, yüzlerce saat bize kalsın. Ama nasıl?
Robert L. Leahy’nin ”olumsuz duygudurumla bağdaşan bilinçli ve kendiliğinden düşünceler” dediği bilişsel çarpıtmalar hakkında 17 örnek ile bilişlendiğimiz bir yazı.